2010

2011-11-03T10:41:11-04:00

Cevap ve Bildiriler

2011-10-29T12:15:01-04:00

İlanlar

2011-10-29T12:12:50-04:00

Denetici Raporları

2011-10-29T12:10:45-04:00

Finansal Tablolar

2011-10-29T12:08:56-04:00

Pay Sahipleri ve Ortaklar

2011-10-29T12:06:50-04:00

Müdürler Kurulu

2011-10-29T12:01:36-04:00

Genel Kurul

2011-10-29T11:59:09-04:00

Yönetim

2011-10-29T11:55:09-04:00

Sosyal Güvenlikte yeni dönem

2008-09-13T05:59:44-04:00

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Yasası’nın Ekim ayında yürürlüğe girecek maddeleri ile başta sağlık hizmetlerinin finansmanı olmak üzere sosyal güvenlik alanında yeni bir dönem başlayacak.

Sosyal tarafların yoğun muhalefetine rağmen TBMM’de kabul edilerek Mayıs ayında Resmi Gazete’de yayımlanan Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Yasası’nın ikinci ayağı 1 Ekim’den itibaren yürürlüğe giriyor.

Çalışma yaşamında yeni dönem olarak kabul edilen 1 Ekim’den itibaren uygulamaya girecek yeni düzenlemelerden en çok Bağ-Kur’lular etkilenecek. Yeni dönemde acil durumlarda hastalar hastane kapısından geri çevrilmeyecek.

Yasa’nın emeklilik, prim gün sayısı ve emekli maaşı hesaplamalarında kullanılacak orana ilişkin hükümleri Mayıs ayında yürürlüğe girmişti. Yasa’nın ağırlıkla sağlık hizmetlerine ilişkin düzenlemeleri içeren ikinci ayağının da Ekim başından itibaren yürürlüğe girmesiyle, sosyal güvenliğe ilişkin esaslar kökten değişmiş oluyor.

Çalışan emeklilerin maaşlarının kesileceği ve sağlık kuruluşlarında 18 yaşın üzerindeki kız çocuklarına bakılmayacağına yönelik tartışmalara ise uzmanlar katılmadı. Emekli olduktan sonra çalışmaya devam edenlerin 1 Ekim’den itibaren emekli aylıklarının kesileceği yönünde yapılan yorumlara karşın, uzmanlar bu hükmün 1 Ekim’den sonra ilk defa sigortalı olan kişileri kapsayacağını bildirdiler. Uzmanlar, 1 Ekim’den önce sistemde bulunanların bundan etkilenmeyeceğini belirterek, yasanın geriye doğru işlemediğini anımsattılar.

“UYGULAMADA SORUNLAR YAŞANABİLİR”

18 yaşını doldurmuş kız çocuklarının genel sağlık sigortası kapsamında olmadığı yönündeki tartışmalara da değinen uzmanlar, 18 yaşından büyük olanların aile gelirlerinin 212 YTL’den az olması durumunda primlerin devlet tarafından karşılanacağı, 212 YTL’den fazla olması halinde ise 24 YTL ödenmesi durumunda sağlık hizmeti alınabileceğini kaydetti.

Uzmanlar, yasanın uygulanmasıyla ilgili ilk zamanlarda sorunlar yaşanabileceğini belirttiler.

Yasa ile ilgili ikincil mevzuat çalışmaları ise sürüyor. Bu kapsamda bugüne kadar 23 yönetmelik çalışması tamamlanırken, 4 yönetmelik ile 26 tebliğin çalışması devam ediyor.

1 EKİM’DE YÜRÜRLÜĞE GİRECEK DÜZENLEMELER

. Bağ-Kur’lular için geçici iş göremezlik ödeneği verilmeye başlanacak. İş kazası ve meslek hastalığı ile analık halinde ayakta tedavilerde günlük kazancın iki bölü üçü, yatarak tedavide bir bölü ikisi oranında geçici iş göremezlik ödeneği alabilecek.

.Malul aylığı için daha önce aranan en az yüzde 66 oranında meslekte kazanma veya çalışma gücü kaybı oranı yüzde 60’a indirildi.

.Tarım Bağ-Kur’lularından ve köy muhtarlarından 15 günlük prim almak suretiyle 30 gün hizmet alma imkanı getirildi. 15 günlük esas alınan prim tutarı her yıl bir gün artırılarak 15 yıl sonra 30 gün üzerinden prim alınmaya başlanacak.

.İsteğe bağlı sigortalılık için daha önce SSK sigortalısı için en az üç yıl, emekli sandığına bağlı olanlar için en az 10 yıl sigortalılık şartı kaldırıldı. Ayrıca, kısmi isteğe bağlı sigortalı olabilecek.

.Yurt dışına götürülecek işçiler için sadece kısa vadeli ve genel sağlık sigortası kapsamında zorunlu tutulmuş, dilerse isteğe bağlı sigortaya devam edilebilecek. Prim oranları yüzde 13.5 ile yüzde 19’a düşürülerek işverenlerin prim yükü azaltıldı. Yurtdışında çalışan işçilerin aile fertleri de sağlık yardımından faydalanabilecek.

.Başkasına sürekli bakıma muhtaç derecede özürlü çocuğu bulunan kadın sigortalılara kanundan sonra geçen hizmet sürelerinin dörtte birinin hem prim ödeme gün sayılarına eklenmesi hem de emeklilik yaşı indirilmesi sağlandı.

.Kadın sigortalıların doğumdan sonra işten ayrılmış olmaları ve çocuğun yaşaması şartıyla en fazla imi defaya mahsus olmak üzere azami dört yıllık sürelerini borçlanabilecek.

.Emekli sandığına bağlı eş ve çocuklarına ölüm aylığı bağlanabilmesi için en az 10 yıllık hizmet şartı süresi 5 yıla düşürüldü.

.Bağ.Kur’lulara cenaze yardımı, cenaze ödeneği iye evlenecek hak sahibi yetim kız çocuklarına aylığının 2 yıllık tutarı evlenme ödeneği verilecek.

“SAĞLIK HİZMETLERİNDEN YARARLANMADA EŞİTLİK”

-Genel Sağlık sigortası ile tüm yurttaşlar sağlık hizmetlerinden yararlanmada eşit haklara sahip olacak.

-Bağ-Kur’luların sağlık hizmetlerinden yararlanmaları için gerekli olan 240 günlük prim gün, SSK çalışanlarının aile fertleri için gerekli 120 gün prim gün sayısı 30 güne iniyor.

-Bağ-Kur’luların 60 günlük prim borcu olsa dahi sağlık hizmetlerinden yararlanabilecek.

-Sağlık hizmetlerinden yararlanmak için gerekli olan bir yıl içinde 30 gün sigortalı olma şartı esnekleştiriliyor.

-İşten ayrılanlar, prim borcu olup olmadığına bakılmaksızın 90 gün daha sağlık hizmetlerinden yararlandırılacak.

-Aile içindeki kişi başı geliri 212 YTL’den az olanlar, vatansız ve sığınmacılar, 65 yaş veya özürlü aylığı alanlar, şeref, vatani hizmet aylığı ve gazi aylığı alanlar, Çocuk Esirgeme Kurumu tarafından bakılan çocuklar, köy korucuları, 18 yaşından küçük olanlar ile dünya olimpiyat şampiyonlarının genel sağlık sigortası primleri devlet tarafından karşılanacak.

-Aylık geliri 212 YTL ile 638.7 YTL arasında olanlar 25-55 YTL arasında, 638.7 ile 1.277 YTL arasında olan 73 YTL, 1.277 YTL’den fazla olanlar ise 146 YTL ödeyerek sağlık hizmetlerinden faydalanabilecek.

-Bağ-Kur’luların yol ve refakatçi giderleri Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacak.

-Tüm genel sağlık sigortalılarının ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerin yurtiçinde yapılamayan tetkiklerin yurtdışında da yapılabilmesine imkan sağlandı.

-Sağlık hizmeti sunucularının vatandaşlardan alabilecekleri fark ücretine yüzde 30 sınırlama getirildi.

-Acil durumlarda 18 yaşından küçükler, bakıma muhtaç olanlar, ve iş kazası, meslek hastalıkları ve bulaşıcı hastalıklarda hiçbir şart aranmadan sağlık hizmeti alabilecek.

Part Time(Kısmi Süreli) Çalışan İşçilerin Sigorta Prim Gün Sayısı Nasıl Hesaplanır?

2008-09-12T06:27:57-04:00

Cumhur Sinan ÖZDEMİR

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı

İş Müfettişi -Ankara

csnozdemir@gmail.com

Kısmî Süreli İş Sözleşmesi; İşçinin haftalık çalışma süresinin tam süreli çalışan işçiye göre daha az belirlenmesi durumunda geçerli olur.

İş Kanunu bu hususta düzenleme[1] getirmiş ancak süreyi belirtmemiştir. Uygulama yönetmeliği[2]“İşyerinde tam süreli iş sözleşmesi ile yapılan emsal çalışmanın üçte ikisi oranına kadar yapılan çalışma Kısmî süreli çalışmadır” diyerek işyerindeki normal haftalık çalışma süresinin 2/3'ü olarak belirlemiştir. Buna göre, normal haftalık çalışma süresi eğer 45 saat ise, haftada en fazla 30 saate kadar yapılan çalışmaları kapsayan iş sözleşmeleri Kısmî süreli iş sözleşmesi olarak tanımlanacaktır. İşyerindeki normal çalışma süresinin 2/3 oranından söz edildiğinden, bir işyerinde Kısmî süreli çalışmanın var olup olmadığını anlayabilmek için, o işyerinde uygulanan haftalık normal çalışma süresi kıstas olarak alınacaktır. Haftalık normal çalışma süresi İş Kanununa göre 45 saattir. Ancak örneğin; (A) İşyeri haftalık normal çalışma süresini 42 saat belirleyebilir. Bu durumda o işyerinde Kısmî süreli çalışma süresi 42 saatin 2/3 oranı olarak 28 saat olarak belirlenecektir.

Kısmî süreli çalışma da üst sınır kanaatimce işyerindeki normal haftalık çalışma süresinin 2/3'dür. Çalışılan haftalık süre dışında Kısmî süreli iş sözleşmesi ile tam süreli iş sözleşmesi arasında fark yoktur. Kısmî süreli iş sözleşmeleri de; belirli, belirsiz ve deneme süreli Kısmî iş sözleşmesi, şeklinde düzenlenebilir.

SSK Gün Sayısı Hesaplaması:

Part-Time (Kısmî süreli) çalışan sigortalıların ay içinde çalıştığı toplam sürenin (saat) 7,5 ‘a bölünmesiyle, ayda kaç gün sigortalı olacağı hesaplanır. 7,5 saatin altındaki çalışmalarda 1 güne tamamlanır. Yani Kısmî süreli çalışan personelin aylık sigortalılık süresi Aylık Çalışma Gün Sayısı = Ay İçinde Çalışma Saati / 7,5 formülü ile bulunur. Örneğin; Ay içinde toplam 60 saat çalışan bir sigortalının SSK’na bildirilecek gün sayısı formüle edersek: 60 :7,5= 8 gün olarak hesaplanır[3].

Sigortalıların otuz günden az çalıştıklarını açıklayan bilgi ve belgelerin prim belgesine eklenmesi yasal zorunluluktur[4]. İşyerlerinde Kısmî zamanlı (part-time) olarak çalışan sigortalılar için düzenlenmiş olan yazılı sözleşmenin noterden tasdikli olması zorunlu değildir. Sözleşmenin, “Eksik Gün Bildirim Formu” ekinde ve aylık prim ve hizmet belgesinin verilmesi gereken yasal süre içinde SSK’ya verilmiş olması kaydıyla, söz konusu form ve sözleşme işverenlerden her ay tekrar istenilmeyecektir. Ancak, Kısmî süreli çalışmalara ait iş sözleşmesi noterden onaysız ve yasal süresi dışında verilmiş ise, verildiği ay ve sonrası için hüküm ifade edecek, başka bir deyişle verildiği ayı takip eden aylarda yine her ay istenilmeyecektir.

İşyerinde tam süreli iş sözleşmesi ile yapılan emsal çalışmanın üçte ikisi oranına kadar yapılan çalışma Kısmî süreli çalışmadır. İşyerinde normal haftalık çalışma süresi eğer 45 saat ise, haftada en fazla 30 saate kadar yapılan çalışmaları kapsayan iş sözleşmeleri Kısmî süreli iş sözleşmesi olarak tanımlanacaktır.Kısmî süreli çalışma da üst sınır kanaatimce işyerindeki normal haftalık çalışma süresinin 2/3 ‘dür.

Emsal işçi , işyerinde aynı veya benzeri işte tam süreli çalıştırılan işçidir. İşyerinde böyle bir işçi yoksa o işkolunda şartlara uygun işyerinde aynı veya benzer işi üstlenen tam süreli iş sözleşmesiyle çalıştırılan işçi esas alınacaktır. Kısmî süreli çalışan işçilere ödenecek ücret yasal asgari ücretin altında olamaz.

Kısmî süreli çalışan sigortalıların ay içinde çalıştığı toplam sürenin (saat) 7,5 'a bölünmesiyle, ayda kaç gün sigortalı olacağı hesaplanır. 7,5 saatin altındaki çalışmalarda 1 güne tamamlanır.

Part-time çalışmada iş sözleşmelerinin mutlaka saat ücreti karşılığı çalışmaya uygun hazırlanması gerekir.

X firması günde 3 saat çalışmak üzere 01.10.2005 tarihinde bir personeli işe alıyor, 2005 / Ekim ayında, ay içinde günlük 3 saat çalışmakta ve karşılığında kendisine saat başına 7,00 YTL verilecektir, ayrıca hafta tatili ücreti olarak da 3 saatlik ücreti karşılığında ödeme yapılacaktır.

Bu personelin, 3 saat ( günlük çalışma süresi) x 30gün = 90 saat (bir ay içinde toplam çalışma saati) 90saat / 7,5 (bir günlük normal çalışma süresi) = 12 gün olacaktır
sigortalının 12 günlük prime esas kazancı ise 7,00 YTL x 90saat = 630,00 YTL bulunacaktır.

Söz konusu 2005/ Ekim ayında geçerli olan prime esas kazançların alt ve üst sınırların arasında bulunduğundan tamamı prime tabi tutulacaktır. Sigortalı saat ücreti karşılığında çalışacağı için örnekte olduğu gibi 12 gün bulduk. 2005 / Ekim Aylık Hizmet ve Prim Bildirgesi verilirken eksik gün bildirme formunun doldurulması unutulmamalıdır. Eksik gün bildirme formunda (EK:8) beyan edilen eksik gün olarak 18 gün belirtilmelidir. Kısmi süreli iş sözleşmesine istinaden personel çalıştıran firma e-bildirge uygulamasında aylık hizmet ve prim bildirgesini kuruma gönderiyorsa bildirgede eksik gün nedenini 06-kısmi istihdam olarak belirtmelidir. Bildirgenin ait olduğu ayda eksik gün bildirme formu da 2 suret doldurularak ve sözleşme örneği de eklenerek elden bağlı olduğu sigorta müdürlüğüne verilmelidir.

Sonuç olarak şunu belirtmemiz gerekirse; part-time metropollerde çalışma hayatımızın bir parçası olmuştur. Akşam mesai bitiminden sonra eğlence merkezlerinde yoğunluk yaşanmaktadır gün boyunca bir personeli işyerinde tutmanın maliyeti yüksek olacağından part-time usulü bu tür hizmet işletmelerinde ideal olan bir çalışma modelidir. Part-time çalışma işverenlere hatırı sayılır faydalar sağladığı gibi çalışanlara da ek bir gelir elde etme imkanı sağlamaktadır.

[1]4857 sayılı İş Kanunu Madde: 13- İşçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda sözleşme kısmî süreli iş sözleşmesidir. Kısmî süreli iş sözleşmesi ile çalıştırılan işçi, ayırımı haklı kılan bir neden olmadıkça, salt iş sözleşmesinin kısmî süreli olmasından dolayı tam süreli emsal işçiye göre farklı işleme tâbi tutulamaz. Kısmî süreli çalışan işçinin ücret ve paraya ilişkin bölünebilir menfaatleri, tam süreli emsal işçiye göre çalıştığı süreye orantılı olarak ödenir.Emsal işçi, işyerinde aynı veya benzeri işte tam süreli çalıştırılan işçidir. İşyerinde böyle bir işçi bulunmadığı takdirde, o işkolunda şartlara uygun işyerinde aynı veya benzer işi üstlenen tam süreli iş sözleşmesiyle çalıştırılan işçi esas alınır.İşyerinde çalışan işçilerin, niteliklerine uygun açık yer bulunduğunda kısmî süreliden tam süreliye veya tam süreliden kısmî süreliye geçirilme istekleri işverence dikkate alınır ve boş yerler zamanında duyurulur

[2] 06.04.2004 tarih, 25425 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği Madde:6

[3] SSK 16-318 Ek sayılı Genelge

[4] 506 sayılı SSK. Madde:79

İşyeri ve konut kiralama işlemlerine ilişkin yapılacak tahsilat ve ödemeler

2008-07-25T07:59:43-04:00

268 SERİ NO'LU GELİR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ
Resmi Gazete No
Resmi Gazete Tarihi 0/0/0
Kapsam 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendiyle Bakanlığımıza, mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini banka, benzeri finans kurumları veya posta idarelerince düzenlenen belgelerle tevsik etmeleri zorunluluğunu getirme ve bu zorunluluğun kapsamını ve uygulamaya ilişkin usul ve esaslarını belirleme yetkisi verilmiştir.

Bu yetkiye dayanılarak, işyeri ve konut kiralama işlemlerine ilişkin yapılacak tahsilat ve ödemelerin banka veya posta idarelerince düzenlenen belgelerle tevsikine ilişkin olarak aşağıdaki açıklamaların yapılmasına gerek duyulmuştur.
1. Tevsik Zorunluluğunun Kapsamı Bakanlığımıza verilen yetkiye istinaden, - Konutlarda, her bir konut için aylık 500 YTL ve üzerinde kira geliri elde edenlerin, - İşyerlerinde, işyerini kiraya verenler ile kiracıların kiraya ilişkin tahsilat ve ödemelerinin 1/11/2008 tarihinden itibaren banka veya Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenen belgelerle tevsik edilmesi zorunluluğu getirilmiştir.
2. Tevsik Zorunluluğu Getirilen İşlemlerde Belge Düzeni Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden yayımlanan 243 ve 246 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri ile bankalara düzenleme zorunluluğu getirilen, dekont veya hesap bildirim cetvelleri ile tevsik edilme zorunluluğu uygulaması eskiden olduğu gibi devam edecektir. Önceki bölümde belirtilen kurumlar aracı kılınmak suretiyle, para yatırma veya havale, çek veya kredi kartı gibi araçlar kullanılmak suretiyle yapılan tahsilat ve ödemeler karşılığında dekont veya hesap bildirim cetvelleri düzenlendiğinden bu belgeler tevsik edici belge kabul edilecektir. Bankaların internet şubeleri üzerinden yapılan ödeme ve tahsilatlar da aynı kapsamdadır.
3. Tevsik Zorunluluğu Kapsamında Olmayan Tahsilat ve Ödemeler Mükelleflerce, -Her bir konut için aylık tutarı 500 YTL' nin altındaki konut kira geliri ile -Mahkeme ve icra yoluyla yapılan konut ve işyeri kira gelirine ilişkin tahsilatlar Tebliğle getirilen zorunluluk kapsamında değildir. Öte yandan aynî olarak yapılan söz konusu ödemelerin bu zorunluluk kapsamında olmadığı tabiidir.
Örnek 1: Bay (A)'ya ait olan iki adet konut 2008 yılında kiraya verilmiş olup konutların aylık kira geliri 500'er YTL'dir. Bu durumda Bay (A) 1/11/2008 tarihinden itibaren söz konusu konutlara ait kira gelirlerini, banka veya PTT aracılığıyla tahsil edecek ve gerekli durumlarda bu kurumlar tarafından düzenlenen belgelerle tevsik edecektir.
4. Ceza Uygulaması Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesinde yer alan hüküm uyarınca, mükerrer 257 nci maddeyle getirilen zorunluluklara uymayanlara özel usulsüzlük cezası kesilmesi gerekmektedir. Anılan madde uyarınca bu Tebliğ ile 1/11/2008 tarihinden itibaren getirilen zorunluluklara uymayanlara kesilecek ceza, 2008 yılı için; - Birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı hakkında 1.490 YTL'den, - İkinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basit usulde tespit edilenler hakkında 680 YTL'den, - Yukarıda yazılı bulunanlar dışında kalanlar hakkında 320 YTL'den az olmamak üzere her bir işlem için bu işleme konu tutarın %5'idir. 2009 ve sonraki yıllara ilişkin olarak, Vergi Usul Kanununun Mükerrer 414 üncü maddesi uyarınca bu yıllar için belirlenecek asgari ceza tutarları dikkate alınacaktır.
Örnek 2: Bayan (B)'ye ait olan ve 2008 yılına ilişkin aylık 450'şer YTL kira geliri bulunan üç adet işyeri için kiracılar tarafından 250'şer YTL'lik kısım banka aracılığıyla, kalan tutarlar ise elden nakit olarak ödenmiştir. İşyerlerini kiralayan mükelleflerden biri birinci sınıf tüccar, diğerleri serbest meslek erbabı olarak faaliyette bulunmakta olup Bayan (B)'nin gelir vergisine ilişkin başka bir faaliyeti yoktur. Bu durumun tespit edilmesi halinde Bayan (B) ile kiracı mükellefler adına, üç işyeri için elden yapılan tahsilat ve ödeme işleminin her biri için ayrı ayrı, Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesinde belirlenen ceza tutarından az olmamak üzere özel usulsüzlük cezası kesilecektir. Elden yapılan tahsilat ve ödemelerin %5'inin asgari ceza tutarının altında kalması halinde ise her bir işlem için asgari ceza tutarı kadar ceza kesilmesi gerekmektedir. Örneğimizde Bayan (B) ile kiracılara, 1/11/2008 tarihinden itibaren her bir işlem için, (elden yapılan tahsilat ve ödeme tutarının %5'inin asgari ceza tutarının altında kalması nedeniyle) 2008 yılına ilişkin belirlenen tutarlarda ceza uygulanacaktır. Aynı durumun 2009 ve sonraki yıllarda da devam etmesi halinde bu yıllar için belirlenecek asgari ceza tutarları dikkate alınacaktır.
Tebliğ olunur.

Mali tatil ihdas edilmesi hakkında kanun

2008-07-03T08:18:49-04:00

28 Mart 2007 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 26476 KANUN MALÎ TATİL İHDAS EDİLMESİ HAKKINDA KANUN Kanun No. 5604 Kabul Tarihi : 15/3/2007

MADDE 1 – (1) Her yıl temmuz ayının birinden yirmisine kadar (yirmisi dahil) malî tatil uygulanır. Haziran ayının son gününün tatil günü olması halinde, malî tatil, temmuz ayının ilk iş gününü takip eden günden başlar.
(2) Son günü malî tatile rastlayan aşağıda belirtilen süreler, tatilin son gününü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır: a) Beyana dayalı tarhiyatta, kanuni süresinde verilmesi gereken beyannamelerin verilme süreleri. b) İkmalen, re’sen veya idarece yapılan tarhiyatta, vadesi malî tatile rastlayan vergi, resim ve harçlar ile vergi cezaları ve gecikme faizlerinin ödeme süresi. c) Tarh edilen vergilere ve/veya kesilen cezalara karşı uzlaşma talep etme veya cezada indirim hükümlerinden yararlanmak amacıyla yapılacak başvurulara ilişkin süreler. d) Devamlı bilgi verme hükümleri kapsamında verilmesi gereken bilgilerin verilmesine ilişkin süreler.
(3) Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirli sürelerde yapılması gereken muhasebe kayıt süreleri, bildirim süreleri ve vergiyle ilgili işlemlere ilişkin dava açma süreleri malî tatil süresince işlemez. Belirtilen süreler malî tatilin bitiminden itibaren tekrar işlemeye başlar. (4) Mahkeme kararı veya Cumhuriyet Savcılıklarının talebi üzerine ya da Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre yapılan aramalı incelemeler hariç olmak üzere, malî tatil süresince inceleme amacıyla defter ve belgelerin ibrazı talep edilemez, mükellefin işyerinde incelemeye başlanılmaz. (5) Tatil süresince, vergi ve ceza ihbarnameleri ile mahsup taleplerine yönelik olanlar hariç, bilgi isteme talepleri mükelleflere, vergi ve ceza sorumlularına bildirilmez. Ancak tatil süresi içinde gerçekleşen tebligat işlemlerinde süre, malî tatilin son gününden itibaren işlemeye başlar. (6) Malî tatilin sona erdiği günü izleyen yedi gün içinde biten bu madde kapsamındaki kanuni ve idari süreler, malî tatilin son gününü izleyen tarihten itibaren yedinci günün mesai saati bitiminde sona ermiş sayılır. (7) Gümrük idareleri, il özel idareleri ve belediyeler tarafından tarh ve/veya tahsil edilen vergi, resim ve harçlarla ilgili olarak malî tatil uygulanmaz. (8) Beyana dayanan ve beyanname verme süresi malî tatil nedeniyle uzamış olan vergilerde ödeme süresi (aynı ay içerisinde kalmak kaydıyla), uzayan beyanname verme süresinin son gününden itibaren üçüncü günün mesai saati bitimine kadar uzamış sayılır. (9) Maliye Bakanı, malî tatil uygulaması nedeniyle süre verilecek iş ve işlemlerin kapsamı ile malî tatil uygulamasına ilişkin usûl ve esasları belirlemeye yetkilidir. MADDE 2 – (1) Malî tatil ilan edilen döneme rastlayan tarihlerde 5/5/1983 tarihli ve 2821 sayılı Sendikalar Kanunu, 25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu ve 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa göre işverenlerce yapılması gereken, iş kazası ve meslek hastalığı bildirimleri dışında kalan beyan, bildirim ve ödemeler; 2/9/1971 tarihli ve 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa tâbi sigortalıların, 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tâbi işverenlerin, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanununa tâbi sigortalıların yapmakla yükümlü olduğu iş kazası ve meslek hastalığı bildirimleri dışında kalan beyan, bildirim ve ödemeler, 1 inci maddede belirtilen süreler kadar ertelenir. (2) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemeye Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yetkilidir. Bu Kanunun 1 inci maddesinde Maliye Bakanına tanınan yetki bu maddenin uygulanmasında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı tarafından kullanılır. MADDE 3 – (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE 4 – (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. 27/3/2007

İstihdam paketi yasalaştı...

2008-05-15T17:00:00-04:00

2008 “İstihdam paketi” olarak adlandırılan İş Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapan Kanun Tasarısı, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi.

Genel Kurul’daki görüşmelerde verilen önergelerle, SSK ve Bağ-Kur prim borçları yeniden yapılandırıldı.

- Yasaya göre, SSK ve Bağ-Kur prim borcunun tamamını, gecikme cezası ve gecikme zammının yüzde 15’ini 1 ay içinde peşin ödeyenlerin, borç faizlerinin yüzde 85’i silinecek.

- İşsizlik Sigortası Fonu’ndan, GAP’a kaynak aktarılacak; fondan sağlanan kaynak, yatırımlardan elde edilecek gelirlerle geri ödenecek.

- İşe yeni alınan kadınlar ile 18-29 yaş arasındaki genç işsizlerin SSK primleri, 5 yıl boyunca İşsizlik Sigortası Fonu’ndan karşılanacak.

- Sigortalıların, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işverenin ödeyeceği 5 puan Hazinece karşılanacak.

- İşsizlik Sigortası Fonu’nun 2008’e ait 1 milyar YTL’lik neması ile gelecek 3 yıllık 2.5 milyar YTL’lik özelleştirme geliri GAP için kullanılacak.

- Özel sektörün çalıştırdığı özürlülerin SSK primleri, Hazinece karşılanacak.

- Yasayla, asıl işveren ile alt işveren (taşeron şirket) arasında kurulan ilişkinin yazılı yapılması şartı getirildi.

- Buna göre, iş alan alt işveren, kendi iş yerinin tescili için asıl işverenden aldığı yazılı işverenlik sözleşmesini, gerekli belgelerle, çalışma bölge müdürlüklerine bildirecek.

- Bölge müdürlüğünce tescili yapılan bu iş yerine ait belgeler, gerektiğinde iş müfettişlerince incelenecek. İnceleme sonucunda muvazaalı işlemin tespiti halinde, bu tespite ilişkin gerekçeli müfettiş raporu, işverene tebliğ edilecek.

- İşveren, bu rapora, tebliğ tarihinden itibaren 6 iş günü içinde yetkili iş mahkemesine itiraz edebilecek. İtiraz üzerine verilen kararlar, kesin sayılacak.

- Eğer itiraz edilmemiş veya mahkeme, muvazaalı işlemin tespitini onamışsa, tescil iptal edilecek. Alt işverenin işçileri, başlangıçtan itibaren asıl işverenin işçileri sayılacak.

ÖZÜRLÜ ÇALIŞTIRMA ZORUNLULUĞU

- Düzenlemeyle İş Kanunundaki özürlü, eski hükümlü ve terör mağdurlarının çalıştırılma zorunluluğuna da yeni düzenleme getirilerek, eski hükümlü ve terör mağdurları için işverene getirilen zorunlu istihdam kaldırıldı.

- Özel sektörde daha önce işçi sayısının yüzde 6 oranında özürlü çalıştırma şartı, yüzde 3’e indirildi. İşverenler, 50 veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör iş yerlerinde, yüzde 3 özürlü, kamu iş yerlerinde ise yüzde 4 özürlü ve yüzde 2 eski hükümlü işçiyi, meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde çalıştıracaklar.

- Eski hükümlü çalıştırılmasında, kanunlardaki kamu güvenliğiyle ilgili hizmetlere ilişkin özel hükümler korunacak.

İŞVEREN HİSSESİ HAZİNECE KARŞILANACAK

Özel sektörün çalıştırmakta zorunlu olduğu yüzde 3’lük özürlü kontenjanında istihdam edilenlerin primleri, işveren adına Hazine ödeyecek.

Yükümlü olmadıkları halde özürlü çalıştıran veya kontenjan fazlası özürlü çalıştıran işverenlerin, bu şekilde çalıştırdıkları özürlülerin primlerinin yarısı da Hazine tarafından karşılanacak.

Hazinece, Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden karşılanacak.

Hazinece karşılanan prim tutarları gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmayacak.

Bu maddeye aykırılık hallerinde tahsil edilecek cezalar, özürlülerin mesleki eğitim ve mesleki rehabilitasyonu, kendi işini kurmaları, özürlünün iş bulmasını sağlayacak destek teknolojileri ve bu gibi projelerde kullanılacak.

İŞ YERİ KURMA İZNİ KALDIRILIYOR

ILO sözleşmesinde belirtildiği şekilde, iş yerlerinde sağlığa zararlı risklerin tanımlanması ve değerlendirilmesi zorunluluğu getiriliyor.

İş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliği şartlarının belirlenmesi ve gerekli önlemlerin alınması, iş yerlerinde kullanılan araç, gereç, makine ve ham maddeler yüzünden çıkabilecek iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi ve özel durumları sebebiyle korunması gereken kişilerin çalışma şartlarının düzenlenmesi Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenecek.

Ayrıca iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına uygunluğu yönünden; işçi sayısı, işin ve iş yerinin özellikleri ile tehlikesi dikkate alınarak işletme belgesi alması gereken iş yerleri ile belgelendirilmesi gereken işler veya ürünler ve bu belge veya belgelerin alınmasına ilişkin usul ve esaslar, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda yapılacak risk değerlendirmesi, kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmaların usul ve esasları ile bunları yapacak kişi ve kuruluşların niteliklerinin belirlenmesi, gerekli iznin verilmesi ve verilen iznin iptal edilmesi hususlarına da yönetmelikte yer verilecek.

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

İşverenler; devamlı olarak en az 50 işçi çalıştırdıkları iş yerlerinde alınması gereken iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin belirlenmesi ve uygulanmasının izlenmesi, iş kazası ve meslek hastalıklarının önlenmesi, işçilerin ilk yardım ve acil tedavi ile koruyucu sağlık ve güvenlik hizmetlerinin yürütülmesi amacıyla, iş yerindeki işçi sayısı, iş yerinin niteliği ve işin tehlike sınıf ve derecesine göre; bir iş yeri sağlık ve güvenlik birimi oluşturmakla, bir veya birden fazla iş yeri hekimi ile gerektiğinde diğer sağlık personelini görevlendirmekle, sanayiden sayılan işlerde iş güvenliği uzmanı olan bir veya birden fazla mühendis veya teknik elemanı görevlendirmekle yükümlü olacak.

İşverenler, bu yükümlülüklerinin tamamını veya bir kısmını, bünyesinde çalıştırdığı ve çıkarılacak yönetmelikte belirtilen vasıflara sahip personel ile yerine getirebileceği gibi, işletme dışında kurulu ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak da yerine getirebilecek. Bu şekilde hizmet alınması işverenin sorumluklarını ortadan kaldırmayacak.

Kamu kurum ve kuruluşlarında çalıştırılmakta olan hekimler, çalışmakta oldukları kurum ve kuruluşların çalıştırdıkları işçilerin iş yeri hekimliği hizmetlerini yürütecek. Bu kurum ve kuruluşların diğer personel için oluşturulmuş olan sağlık birimleri, iş yeri sağlık ve güvenlik birimi olarak da kullanılabilecek.

AĞIR VE TEHLİKELİ İŞLERDE EĞİTİM ZORUNLULUĞU

Ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılacaklara, mesleki eğitim şartı aranacak. Mesleki eğitim almamış işçiler; 16 yaşını doldurmamış genç işçiler ve çocuklar gibi ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılamayacak.

Kreş kurma zorunluluğu bulunan işletmeler, bu hizmeti dışarıdan alabilecek. Dışarıdan bu hizmeti veren işletmelerle hizmet alımı yapabilecekler. Daha önce yönetmelikle belirtilen dışarıdan kreş hizmeti alımı, kanuna da konuluyor.
İş yerinin açılmasına izin vermeye yetkili belediyeler ile diğer ilgili makamlar bu izni vermeden önce, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca verilmesi gerekli işletme belgesinin varlığını araştıracak. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca işletme belgesi verilmemiş iş yerlerine belediyeler veya diğer ilgili makamlarca iş yeri açılma izni verilemeyecek.

Böylece, iş yerlerinin kurulmasıyla ilgili prosedürler hafifletilerek, iş yerlerinin kurulmasını özendirmek amacıyla kurma izni alma mecburiyeti kanun metninden çıkarılıyor. İşletme belgesi alınması konusu ise yönetmelikle belirlenecek.

MUVAZAALI BİLDİRİME 10 BİN YTL CEZA

Yaptığı işle ilgili bölge müdürlüklerine bildirimde bulunmayan alt işverene, çalıştırdığı her işçi için 150 YTL, 16 yaşını doldurmamış genç işçiler, çocuklar ve mesleki eğitim almamış kişileri, ağır ve tehlikeli işlerde çalıştıranlara her işçi için 1000 YTL, iş yerini muvazaalı olarak bildiren asıl işveren ile alt işveren veya vekillerine ayrı ayrı 10 bin YTL idari para cezası verilecek.

İş yerinde alınmayan her iş sağlığı ve güvenliği önlemi için işverene 200 YTL ceza uygulanacak. Önlemlerin alınmaması halinde bu ceza her ay birer defa alınmaya devam edilecek.

Ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılan işçiler ile çalıştırılan 18 yaşından küçükler için doktor raporu almayan işverene, her işçi için 200 YTL ceza verilecek.

İş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almayan, araç ve gereçleri noksansız bulundurmayan işverenlere, işletme belgesi almadan iş yeri açanlara, faaliyeti durdurulan işi izin almadan devam ettiren veya kapatılan iş yerlerini izinsiz açanlara, iş sağlığı ve güvenliği kurullarınca alınan kararları uygulamayanlara 1000 YTL ceza uygulanacak.

Ağır ve tehlikeli işlerde 16 yaşından küçükleri çalıştıran işveren veya vekili, her işçi için 1000 YTL, mesleki eğitim almamış işçi çalıştıran işveren veya vekili ise her işçi için 500 YTL ceza ödeyecek.

Para cezaları, gerekçesi belirtilmek şartıyla Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürü tarafından kesilecek. Özürlü çalıştırma şartına uymayanlar ile izin almadan iş arayanları işe yerleştirenlere uygulanacak ceza, Türkiye İş Kurumu İl Müdürü tarafından verilecek.

SANAYİ, TİCARET, TARIM VE ORMAN İŞLERİNİN ESASLARI

Tasarıda, Anayasa Mahkemesinin iptal ettiği İş Kanununun 111. maddesi yeniden düzenleniyor. Buna göre, sanayiden, ticaretten, tarım ve orman işlerinden sayılacak işlerin esasları yeniden düzenleniyor.

İş Kanununun uygulanması bakımından; sanayiden sayılacak işlerin esasları şöyle:

''Her türlü madenleri arama ve topraktan çıkarma, taş, kum ve kireç ocakları; ham, yarı ve tam yapılmış maddelerin işlenmesi, temizlenmesi, şeklinin değiştirilmesi, süslenmesi, satış için hazırlanması; her türlü kurma, onarma, sökme, dağıtma ve yıkma; bina yapılması ve onarımı, değiştirilmesi, bozulması, yıkılması ve bunlara yardımcı her türlü sınai yapım; yol, demir yolu, tramvay yolu, liman, kanal, baraj, hava alanı, dalgakıran, tünel, köprü, lağım ve kuyuların yapılması ve onarımı, batıkların çıkarılması ve bataklık kurutma; elektrik ve her çeşit muharrik kuvvetlerin elde edilmesi, değiştirilmesi, taşınması, kurma ve dağıtma; su ve gaz tesisatı kurma ve işletmesi; telefon, telgraf, telsiz, radyo ve televizyon kurma; gemi ve vapur yapımı, onarımı, değiştirilmesi ve bozup dağıtma; eşyanın istasyon, antrepo, iskele, limanlar ve hava alanlarında yükletilmesi, boşaltılması ve basımevleri.''

Ticaretten sayılacak işlerin esasları ise şöyle:

''Ham, yarı ve tam yapılmış her çeşit bitkisel, hayvani veya sınai ürün ve malların alımı ve satımı; bankacılık gibi para tedavülü ile ilgili işlerle, sigortacılık, komisyonculuk, depoculuk, ambarcılık, antrepoculuk; su ürünleri alımı, satımı; kara ve su avcılığı ve üreticiliği ile bu yoldan elde edilen ürünlerin saklanması ve taşınması.''

Tarım ve orman işlerinden sayılacak işlerin esasları da şöyle:

''Her çeşit meyveli ve meyvesiz bitkiler, çay, pamuk, tütün, elyaflı bitkiler, turunçgiller, pirinç, baklagiller, ağaç, ağaççık, omca, tohum, fide, fidan, sebze ve tarla ürünleri, yem ve süt bitkilerinin yetiştirilmesi, üretimi, ıslahı, araştırılması, bunlarla ilgili her türlü toprak işleri, ekim, dikim, aşı, budama, sulama, gübreleme, hasat, harman, devşirme, temizleme, hazırlama ve ayırma işleri, hastalık ve zararlılarla mücadele, toprak ıslahı, çayır, mera, toprak ve su korunması, ormanların korunması, planlanması, yetiştirilmesi, işletilmesi, sınırlandırılması çalışmaları, bunlara ait alt yapı çalışmaları ile tohum toplama, fidanlık, ağaçlandırma, erozyon kontrolü, etüt proje ve rehabilitasyonu, ormancılık araştırma ile milli park, orman içi dinlenme yerleri ve kent ormanlarının kurulması, bakım ve geliştirilmesi, her türlü iş ve gelir hayvanlarının (arı, ipek böceği ve benzerleri dahil) yetiştirilmesi, üretimi, ıslahı ve bunlarla ilgili bakım, güdüm, terbiye, kırkım, sağım ve ürünlerinin elde edilmesi, toplanması, saklanması ile bu hayvanların hastalık ve asalaklarıyla mücadele, Deniz İş Kanununun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, kara ve su avcılığı ve bu yoldan elde edilen ürünlerin saklanması, taşınması ve üretilmesi.''

Bu esaslar doğrultusunda bir işin uygulanması bakımından sanayi, ticaret, tarım ve orman işlerinden hangisinin kapsamında sayılacağı, Sanayi ve Ticaret, Çevre ve Orman ile Tarım ve Köyişleri bakanlıklarının görüşleri alınarak, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca 6 ay içinde çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenecek.
Sigortalıların, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işverenin ödeyeceği 5 puan Hazinece karşılanacak.

TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu'nda kabul edilen, İş Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısına göre, kurumlar arasında sigortasız çalıştırılmaya karşı koordinasyon ve ortak hareket sağlanması amacıyla, sürekli veya geçici olarak çalışanlara ait kimlik bilgileri, genel kolluk kuvvetlerince ilgili Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı il müdürlükleri veya merkez müdürlüklerine bildirilecek.

İş gücü piyasasına yeni girenler ile iş gücü piyasasında daha önce bulunmakla birlikte halen işsiz olanların da aktif istihdam faaliyetleri çerçevesinde İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamına alınması öngörülüyor. Buna göre, işsizlik sigortasının amacı, işsizlik sigortasına ilişkin kuralları ve uygulama esaslarını düzenlemek ve bu kanunda öngörülen hizmetlerin verilmesini sağlamak olacak.

Sigortalı işsizlerin doğrudan veya elektronik ortamda da İŞKUR'a başvurabilmelerine olanak sağlanıyor, işverenler tarafından tanzim edilmesi gereken işten ayrılma bildirgelerinin fiziki ortamla birlikte elektronik ortamda da verilip-alınabilmesi için düzenleme yapılıyor. Kurumca bu kanuna göre yapılacak işlemlere ilişkin elektronik ortamda bilgi ve belge istenebilecek veya bilgi ve belge verilebilecek.

Ayrıca, sigortalı işsizler ile kuruma kayıtlı diğer işsizlere; iş bulma, danışmanlık hizmetleri, mesleki eğitim, iş gücü uyum ve toplum yararına çalışma hizmetleri verilecek ve iş gücü piyasası araştırma ve planlama çalışmaları yapılacak. Bu kapsamda yapılacak giderler İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak. Bu giderlerin yıllık miktarı, işsizlik sigortası primi olarak bir önceki yıl içinde Fon'a aktarılan devlet payının yüzde 30'unu geçemeyecek. Bu oranı yüzde 50'ye kadar çıkarmaya Bakanlar Kurulu yetkili olacak. Ancak, işsizlik ödeneğinden yararlanmakta olanlara yönelik hizmetler için bu sınırlama dikkate alınmayacak.

Günlük işsizlik ödeneği, sigortalının son dört aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının yüzde 50'si olacak. Bu şekilde hesaplanan işsizlik ödeneği miktarı, İş Kanununa göre 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan aylık asgari ücretin brüt tutarını geçemeyecek. Böylece, işsizlik ödeneği miktarının hesaplanmasında asgari ücretin neti yerine brütü baz alınacak ve böylece sigortalı işsizlerin halen almakta oldukları işsizlik ödeneğinde yaklaşık yüzde 40 oranında artış sağlanacak.

Kuruma kayıtlı tüm işsizlere, İşsizlik Sigortası Fonundan aktif istihdam faaliyetleri kapsamında hizmet verilebilecek. 1 Haziran 2000-31 Aralık 2007 tarihleri arasında fona aktarılan devlet payı ve nemasının 2008-2012 yılları arasındaki faizi, Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) için kullanılacak. 18-29 yaşları arası gençlerin ve kadınların istihdamını teşvik amacıyla uygulanan prim indirimi İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak.

ÜCRET GARANTİ FONU

İşverenin; konkordato ilan etmesi, işveren için aciz vesikası alınması, iflası veya iflasın ertelenmesi nedenleriyle işverenin ödeme güçlüğüne düştüğü hallerde geçerli olmak üzere, işçilerin iş ilişkisinden kaynaklanan 3 aylık ödenmeyen ücret alacaklarını karşılamak amacı ile İşsizlik Sigortası Fonu kapsamında ayrı bir Ücret Garanti Fonu oluşturulacak. Yapılacak ödemelerde; işçinin, işverenin ödeme güçlüğüne düşmesinden önceki son bir yıl içinde aynı iş yerinde çalışmış olması koşulu esas alınarak temel ücret üzerinden ödeme yapılacak. Bu ödemeler, Sosyal Sigortalar Kanunu uyarınca belirlenen kazanç üst sınırını aşamayacak.

Ücret Garanti Fonu, işverenlerce işsizlik sigortası primi olarak yapılan ödemelerin yıllık toplamının yüzde 1'i olacak.

Mevcut düzenlemede, Ücret Garanti Fonu ve Kısa Çalışma Ödeneğinden sadece İş Kanununa tabi işçi ve işverenler yararlanıyor, İş Kanunu kapsamı dışında kalanlar bu ödemelerden yararlanamıyordu. Yapılan düzenleme ile bu ödemelerin kapsamı genişletiliyor ve böylece, Deniz İş Kanunu ile Basın İş Kanununa tabi olarak çalışanlardan İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamına girenler, Ücret Garanti Fonu ve Kısa Çalışma Ödeneğinden yararlanma hakkını kazanıyor.

İşverenin, genel ekonomik kriz veya zorlayıcı sebeplerle iş yerindeki haftalık çalışma sürelerini geçici olarak önemli ölçüde azaltması veya iş yerinde faaliyeti tamamen veya kısmen geçici olarak durdurması halinde, durumu derhal gerekçeleri ile birlikte Türkiye İş Kurumuna, varsa toplu iş sözleşmesi tarafı sendikaya bir yazı ile bildirecek.

İŞÇİLERE KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİ ÖDENECEK

İş yerinde geçici olarak en az 4 hafta işin durması veya kısa çalışma hallerinde işçilere çalıştırılmadıkları süre için işsizlik sigortasından kısa çalışma ödeneği ödenecek. Kısa çalışma süresi, zorlayıcı sebebin devamı süresini ve 3 ayı aşamayacak. İşçinin, kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için, çalışma süreleri ve işsizlik sigortası primi ödeme gün sayısı bakımından işsizlik ödeneğine hak kazanma şartlarını yerine getirmesi şartı aranacak. Günlük kısa çalışma ödeneğinin miktarı, işsizlik ödeneği miktarı kadar olacak. Kısa çalışma ödeneği olarak yapılan ödemeler, başlangıçta belirlenen işsizlik ödeneği süresinden düşülecek.

2008 yılına münhasır olmak üzere, fon nema gelirlerinden 1 milyar 300 milyon YTL, GAP için kullanılacak. Bu parayı, ilgili idare bütçesine kaydetmeye Maliye Bakanı yetkili olacak.

İşe alınan kadınlar ile 18-29 yaş arasındaki gençlere ait SSK primleri, 5 yıl boyunca İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak. Buna göre, kadınlar ve gençlerin, işverene ait sigorta priminin; 1. yıl için yüzde 100'ü, 2. yıl için yüzde 80'ini, 3. yıl için yüzde 60'ı, 4. yıl için yüzde 40'ı, 5. yıl için yüzde 20'si İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak.

İşveren hissesine ait primlerin İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanabilmesi için, sigortalıların aylık prim ve hizmet belgelerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmesi ve sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanmayan işveren hissesine ait tutarın ödenmiş olması şartı aranacak. İşveren tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, bu gecikme zammı işverenden tahsil edilecek. Bu hükümler, kapatılarak değişik bir ad veya unvan olarak aynı faaliyette açılan iş yerleri hakkında uygulanmayacak.

TÜRK VATANDAŞI OLMA ŞARTI ARANMAYACAK

Tasarıyla İl İstihdam Kurulları işlevsel hale getiriliyor ve üye sayısı azaltılıyor. Buna göre, valinin başkanlığında toplanan il istihdam kurulları, ''belediye başkanı, büyükşehir belediyesi bulunan illerde büyükşehir belediye başkanı veya yardımcısı, il özel idaresi genel sekreteri, milli eğitim müdürü, İŞKUR il müdürü, ticaret ve sanayi odası başkanı, işçi ve işveren ile Türkiye Sakatlar Konfederasyonundan birer temsilci, esnaf ve sanatkarlar odaları birliği başkanı ile rektörün belirleyeceği bir öğretim üyesinden'' oluşacak.

Özel istihdam bürolarının açılmasının özendirilmesi amacıyla; büro açabilmek için gerekli olan şartlardan ''Türk vatandaşı olmak şartı'' artık aranmayacak.

İDARİ PARA CEZALARI

Mevzuata aykırı hareket eden özel istihdam büroları ve basın kuruluşlarına çeşitli idari para cezaları uygulanacak. Buna göre, iş arayanlara ve açık işlere ilişkin bilgileri, iş ve işçi bulma faaliyeti dışında başka bir amaçla kullanan bürolara 2 bin YTL; iş arayanlardan her ne ad altında olursa olsun menfaat temin eden bürolara 10 bin YTL idari para cezası uygulanacak.

İş arayanlardan ücret alınmasına veya herhangi bir menfaat teminine yönelik sözlü ya da yazılı anlaşmalar, iş gücünün sigortasız çalışması veya sendikaya üye olmaması ya da asgari ücretin altında ücret ödenmesi koşullarını taşıyan anlaşmalar, iş arayanın, diğer özel istihdam bürolarından veya kurumdan hizmet almalarını engelleyen anlaşmalar yapılması halinde 2 bin YTL idari para cezası verilecek.

İş ve işçi bulmaya aracılık faaliyetinin bir iş yerinde veya radyo, televizyon, video, internet, kablolu yayın, elektronik bilgi iletişim araçlarıyla işlenmesi halinde bu suçu işleyen gerçek ya da tüzel kişilere 10 bin YTL, suçun tekrarında da 20 bin YTL idari para cezası uygulanacak.

Kurumdan izin belgesi almadan iş ve işçi bulmaya aracılık faaliyeti gösteren kişiler ile kurumdan izin almadan yurt dışına işçi götürmek isteyen kişilere ait iş ve işçi bulma ilanını yayınlayan gerçek ve tüzel kişilere 5 bin YTL, çalışma izni almayanlar için aracılık faaliyetinde bulunan özel istihdam bürolarına kişi başına 5 bin YTL idari para cezası kesilecek.

5 PUANLIK İNDİRİME GİDİLİYOR

İşsizliğin azaltılması, yatırımların istihdam odaklı arttırılması amacıyla sigorta primleri işveren hissesinde 5 puanlık indirime gidiliyor. Buna göre, sigortalıların; malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden işverenin ödeyeceği tutarın 5 puanı Hazinece karşılanacak.

İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için; işverenlerin, çalıştırdıkları sigortalıların aylık prim ve hizmet belgelerini Sosyal Güvenlik Kurumuna vermeleri, sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece karşılanmayan işveren hissesine ait tutarı yasal süresinde ödemeleri, Sosyal Güvenlik Kurumuna prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borcu bulunmaması şartı aranacak. Ancak bu hüküm, sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar ve yurt dışında çalışan sigortalılar hakkında uygulanmamaktadır.

Yapılan kontrol ve denetimlerde, çalıştırdığı kişileri sigortalı olarak bildirmediği tespit edilen işverenler bir yıl süreyle bu maddeyle sağlanan destek unsurlarından yararlanamayacak.

Özelleştirme Fonunda biriken tutardan, fonun 2008 yılı nakit fazlasının 1 milyar 300 milyon YTL'lik kısmı ile 1 Ocak 2009-31 Aralık 2012 tarihleri arasında Özelleştirme Fonunda bulunan tutarlardan ilgili yıllardaki nakit fazlasının 2.5 milyar YTL'lik kısmı GAP için kullanılacak.

Özel sektör iş yerleri terör mağduru çalıştırmayacak. Kamunun terör mağduru çalıştırma yükümlülüğü ise binde 7'den yüzde 1'e çıkarıldı.

150 ve daha fazla kadın işçi çalıştıran işverenlere anaokulu açma yükümlülüğü getiren Milli Eğitim Temel Kanununun ilgili maddesi, işverenler üzerindeki yükümlülüğü azaltmak amacıyla yürürlükten kaldırılacak.

500 ve daha fazla işçi çalıştırılan iş yerlerinde spor tesisi kurma zorunluluğu işverenler üzerindeki yükümlülüğü azaltma gerekçesiyle yürürlükten kaldırılacak.

Türkiye İş Kurumunun, işsizliğin önlenmesine yönelik mesleki eğitim hizmeti satın almasında, Kamu İhale Kanunu hükümleri uygulanmayacak, doğrudan temin edilmesi yoluna gidilecek.

Bakanlık İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, iş yeri hekimi, iş güvenliği, görevli mühendis veya teknik elemanlar, hemşire ve diğer görevlilerin nitelikleri, eğitim ve sertifikalandırma usul ve esaslarını belirleyecek, iş sağlığı ve güvenliği alında, eğitim ve hizmet verecek, özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirleyecek, kontrol ve denetimini sağlayacak.

1 OCAK 2009'DA

Ağır ve tehlikeli işlerde, mesleki eğitim almış kişilerin çalıştırılması zorunluluğuna ilişkin madde, 1 Ocak 2009'da; işsizlik ödeneği miktarının hesaplanmasında, asgari ücretin neti yerine brütünün baz alınmasına ilişkin madde kanunun yayımından sonraki ayın sonunda; Deniz İş Kanunu ve Basın İş Kanununa tabi olarak çalışanlardan İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamına girenlerin Ücret Garanti Fonu ve Kısa Çalışma Ödeneğinden yararlanmasını sağlayan madde 1 Ekim 2008'de; diğer maddeler ise yayımı tarihinde yürürlüğe girecek.

İşverenlerin ücretleri bankadan ödeme zorunluluğu başlıyor

2008-05-15T05:55:27-04:00

ali.tezel@aksam.com.tr

8 Mayıs 2008 günü Resmi Gazete’de yayınlanan 5754 sayılı Kanun ile yeni bir uygulama daha hayatımıza girdi. Artık işverenler çalıştırdıkları kişilerin ücretlerini mutlaka banka aracılığıyla ödeyecekler. Kanuna göre, ücretlerini 818 sayılı Borçlar Kanunu gereğince alanların, 5953 sayılı kısa adıyla Basın-İş Kanunu, 818 sayılı Deniz İş Kanunu ve 4857 sayılı İş Kanunu gereğince ödenecek ücretler bundan böyle bankalar aracılığıyla ödenecek.

1- Yönetmelik bekleniyor

UygulamanIn esasları ise Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı’ndan sorumlu Devlet Bakanlığı tarafından müştereken hazırlanacak bir yönetmelikle belirlenecek. Bu yönetmelik ile, ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkakı kural olarak, Türk parası ile işyerinde veya özel olarak açılan bir banka hesabına ödenmesiyle ilgili olarak hangi işverenlerin ücret ve bu gibi ödemeleri bankadan yatırmak zorunda İşverenlerin tabi olduğu vergi mükellefiyeti türü, işletme büyüklüğü, çalıştırdığı işçi sayısı, işyerinin bulunduğu il ve benzeri gibi unsurları dikkate alarak belirleyecek. İstisna tutulan yani çalıştırdığı işçilerin ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkakını özel olarak açılan banka hesapları vasıtasıyla ödeme zorunluluğuna tabi tutulan işverenler veya üçüncü kişiler, işçilerinin ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkaklarını özel olarak açılan banka hesapları dışında ödeyemeyecek olanlar da bu yönetmelikle belirlenecekler.

2- Bankadan ödenmezse yok sayılacak ve 100 YTL ceza verilecek

Ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkakını zorunlu tutulduğu halde özel olarak açılan banka hesabına ödemeyenlere bu durumda olan her işçi ve her ay için 100 YTL idari para cezası uygulanacak. Ancak unutulmaması gereken husus bankadan ödeme zorunluluğu olduğu halde ücretleri başka şekillerde ödeyenler işverenlerin çalıştırdıkları işçilere yaptıkları ödemeler de yok sayılacak. Yani sanki ücret ödememiş gibi değerlendirilecekler.

3- İşçi ücret bilgilerini bankalar kamuya gönderecek

Yİne aynı Kanun ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 73’üncü maddesinin üçüncü fıkrasının sonuna eklenen aşağıdaki cümle ile; “22/4/1926 tarihli ve 818 sayılı Borçlar Kanunu, 13/6/1952 tarihli ve 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun, 20/4/1967 tarih ve 854 sayılı Deniz İş Kanunu ile 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında çalıştırılan işçi, gemiadamı ve gazetecinin ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikte her çeşit istihkak ödemelerinin özel olarak açılan banka hesabına yapılması halinde, bu hesaplara ilişkin bilgi ve belgelerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Maliye Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı ile bunlara bağlı kurum ve kuruluşlara verilmesi sırrın ifşaı sayılmaz. Bu bilgi ve belgelerin verilmesine ilişkin usûl ve esaslar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Hazine Müsteşarlığından sorumlu Devlet Bakanlığı ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunca belirlenir” diyerek, işyeri ile ilgili bilgilerin sırrın açıklamasına girmeyeceği yani kamu bu bankalardan ücret ödemeleri ile ilgili bilgi istediğinde gönderilmesinin zorunlu olacağı da kanunlaştırılmış.